Sıkça Sorulan Sorular

Ücretler; davanın türüne, kapsamına ve baro asgari ücret tarifesine göre belirlenir. İlk görüşmede net bilgi verilir.

Süre; davanın türüne, mahkemenin iş yoğunluğuna ve delil durumuna göre değişir. Sürecin her aşamasında bilgilendirilirsiniz.

Boşanma davasının süresi, davanın anlaşmalı mı yoksa çekişmeli mi olduğuna göre değişir. Anlaşmalı boşanma genellikle tek celsede, birkaç hafta içinde sonuçlanabilir. Çekişmeli boşanma davaları ise delil toplama, tanık dinleme ve bilirkişi süreçlerine bağlı olarak ortalama 1 ila 3 yıl arasında sürebilir. Mahkemenin iş yükü ve dosyanın karmaşıklığı da süreyi etkiler.

Nafaka miktarı, tarafların gelir durumu, yaşam standardı, çocukların ihtiyaçları ve nafaka yükümlüsünün ödeme gücü dikkate alınarak belirlenir. Hakim, tarafların ekonomik ve sosyal durumlarını inceleyerek hakkaniyete uygun bir miktar takdir eder. Tedbir, yoksulluk ve iştirak nafakası farklı kriterlere göre hesaplanır ve şartlar değiştiğinde artırım veya azaltım talep edilebilir.

Miras payı, mirasbırakanın geride bıraktığı yasal mirasçıların derecesine göre Türk Medeni Kanunu uyarınca belirlenir. Eş ve çocukların birlikte mirasçı olduğu durumda sağ kalan eş mirasın dörtte birini alır, kalan kısım çocuklar arasında eşit paylaşılır. Saklı pay sahibi mirasçıların hakları yasayla korunur; bu paylara tecavüz eden tasarruflar tenkis davasıyla iptal edilebilir.

Tazminat davası, bir kişinin haksız fiil, sözleşme ihlali veya başka bir hukuka aykırı davranış nedeniyle uğradığı maddi veya manevi zararın giderilmesi için açılır. Dava dilekçesinde zararın türü, miktarı ve dayanakları açıkça belirtilmeli, ilgili deliller sunulmalıdır. Görevli ve yetkili mahkemede açılan davada zararın varlığı, nedensellik bağı ve kusur ispatlanmalıdır. Zamanaşımı sürelerine dikkat edilmesi büyük önem taşır.

Kıdem tazminatı, en az bir yıl çalışmış olan işçinin iş sözleşmesinin kanunda sayılan hallerde sona ermesi durumunda ödenir. İşveren tarafından haklı neden olmaksızın işten çıkarılma, işçinin haklı nedenle istifası, askerlik, emeklilik ve kadın işçinin evlilik nedeniyle ayrılması gibi durumlarda kıdem tazminatına hak kazanılır. Tazminat, her tam yıl için 30 günlük brüt ücret üzerinden hesaplanır.

Velayet davalarında mahkemenin esas aldığı temel ilke çocuğun üstün yararıdır. Hakim; çocuğun yaşını, eğitim ve sağlık ihtiyaçlarını, ebeveynlerin ekonomik ve sosyal durumunu, çocukla kurdukları bağı ve yaşam koşullarını değerlendirir. Küçük yaştaki çocukların velayeti genellikle anneye verilse de bu kesin bir kural değildir. Gerektiğinde uzman pedagog ve sosyal hizmet uzmanlarından rapor alınır.

Ceza yargılamasında bazı durumlarda müdafi (avukat) bulundurmak zorunludur. Şüpheli veya sanık 18 yaşından küçükse, sağır veya dilsizse, kendini savunamayacak derecede malulse ya da alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan yargılanıyorsa zorunlu müdafi atanır. Diğer hallerde avukat tutmak zorunlu olmasa da, hakların etkin korunması için bir ceza avukatından destek almak önemle tavsiye edilir.

Kiracının tahliyesi ancak kanunda sayılan haklı sebeplerin varlığı halinde mümkündür. Kira bedelinin ödenmemesi, kiracının sözleşmeye aykırı davranışı, ev sahibinin konut ihtiyacı veya tadilat gibi nedenlerle tahliye davası açılabilir. İhtar çekme, sürelere uyma ve usul kurallarına dikkat etmek şarttır. Tahliye taahhütnamesi varsa icra yoluyla da tahliye talep edilebilir. Süreç hukuki teknik gerektirdiğinden avukat desteği önemlidir.

Trafik kazası sonrası mağdur; tedavi giderleri, araç hasarı, kazanç kaybı gibi maddi zararlar ile yaşadığı acı ve ıstırap için manevi tazminat talep edebilir. Kusur oranları trafik kazası tespit tutanağı ve bilirkişi raporlarıyla belirlenir. Tazminat, kusurlu sürücü, araç sahibi ve sigorta şirketinden istenebilir. Hak kaybı yaşanmaması için zamanaşımı sürelerine ve gerekli belgelerin toplanmasına dikkat edilmelidir.

İcra takibi, alacaklının borçlusundan olan alacağını tahsil etmek için icra dairesine başvurmasıyla başlar. Takip; ilamlı (mahkeme kararına dayanan) veya ilamsız (senet, fatura, çek gibi belgelere dayanan) olabilir. Talep üzerine borçluya ödeme emri gönderilir. Borçlu yasal sürede itiraz etmezse takip kesinleşir ve haciz işlemlerine geçilebilir. İtiraz halinde alacaklı itirazın iptali veya kaldırılması davası açabilir.

Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin boşanma konusunda anlaşmış olması ve mahkemeye birlikte başvurması ya da bir tarafın açtığı davayı diğerinin kabul etmesi gerekir. Taraflar; nafaka, velayet, mal paylaşımı ve tazminat gibi konuları düzenleyen bir protokol hazırlar. Hakim, tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbest olduğunu teşhis ederse boşanmaya karar verir. Süreç genellikle tek duruşmada tamamlanır.

İş hukukundan kaynaklanan işçi ve işveren uyuşmazlıklarının büyük kısmında dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunlu bir dava şartıdır. Kıdem ve ihbar tazminatı, fazla mesai, yıllık izin ücreti ve işe iade gibi talepler için önce arabuluculuk süreci işletilmelidir. Taraflar anlaşamazsa düzenlenen son tutanak ile mahkemeye başvurulabilir. Arabuluculuk aşaması atlanırsa dava usulden reddedilir.

Tapu iptali ve tescil davası, hukuka aykırı şekilde oluşturulan veya gerçeği yansıtmayan tapu kaydının düzeltilmesi için açılır. Hile, sahtecilik, ehliyetsizlik, muvazaa veya önalım hakkının ihlali gibi nedenlerle taşınmazın gerçek hak sahibi adına tescili talep edilir. Dava, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde açılır. Tapu kayıtları, keşif ve bilirkişi incelemesi delillerin önemli bölümünü oluşturur.

Suç duyurusu, bir suçun işlendiğini öğrenen kişinin Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk birimlerine (polis, jandarma) başvurmasıyla yapılır. Başvuru yazılı bir dilekçeyle ya da sözlü olarak tutanağa geçirilmek suretiyle gerçekleştirilebilir. Dilekçede olayın nasıl geliştiği, kişiler ve varsa deliller açıkça belirtilmelidir. Takibi şikayete bağlı suçlarda altı aylık şikayet süresine dikkat edilmelidir.

Vasiyetname; resmi, el yazılı veya sözlü şekilde düzenlenebilir. Resmi vasiyetname noter veya sülh hakimi önünde iki tanıkla yapılır. El yazılı vasiyetnamenin baştan sona vasiyetçinin el yazısıyla yazılması, tarih içermesi ve imzalanması zorunludur. Vasiyetçinin ayırt etme gücüne sahip ve en az on beş yaşında olması gerekir. Saklı pay kurallarına aykırı vasiyetler, ilgili mirasçıların açacağı tenkis davasıyla sınırlandırılabilir.

İş güvencesi kapsamındaki bir işçi, geçerli bir neden olmaksızın işten çıkarıldığında işe iade davası açabilir. Bunun için işyerinde en az otuz işçi çalışması, işçinin en az altı aylık kıdemi bulunması ve belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışması gerekir. İşçi, fesih bildiriminden itibaren bir ay içinde önce arabulucuya başvurmalıdır. Anlaşma sağlanamazsa süresinde iş mahkemesinde dava açılabilir.

Edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu evliliklerde, evlilik süresince edinilen mallar kural olarak eşler arasında eşit paylaşılır. Evlilik öncesi edinilen mallar, miras ve bağış yoluyla gelenler ile kişisel kullanım eşyaları kişisel mal sayılır ve paylaşıma dahil edilmez. Eşler diledikleri takdirde evlilik sözleşmesiyle farklı bir mal rejimi seçebilir. Paylaşım, katkı payları ve değer artışı dikkate alınarak hesaplanır.

Avukatlık ücretinin yanı sıra dava sürecinde bazı zorunlu masraflar doğar. Bunlar arasında mahkeme harçları, başvuru ve peşin harç, tebligat giderleri, bilirkişi ve keşif ücretleri, tanık giderleri ve dosya masrafları yer alır. Bu giderler genellikle gider avansı olarak peşinen yatırılır. Davayı kazanan taraf, yaptığı yargılama giderlerini ve karşı taraf vekalet ücretini karşı taraftan talep edebilir. Masraflar dava türüne göre değişir.

Tüketiciler, satın aldıkları ayıplı mal veya hizmetlere ilişkin uyuşmazlıklarda belirli parasal sınırın altındaki taleplerini tüketici hakem heyetine taşır. Başvuru, ikametgah veya malın satın alındığı yerdeki hakem heyetine dilekçe ve faturayla yapılabilir; e-Devlet üzerinden de başvuru mümkündür. Heyet kararı tarafları bağlar; karara karşı tüketici mahkemesinde itiraz edilebilir. Belirlenen tutarı aşan uyuşmazlıklar doğrudan tüketici mahkemesinde görülür.

Marka tescili, bir işletmenin mal veya hizmetlerini diğerlerinden ayırt eden işaretin Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde koruma altına alınmasıdır. Başvuru, marka örneği ve tescil edilecek mal/hizmet sınıfları belirtilerek yapılır. Kurum incelemesi ve ilan süresinin ardından itiraz gelmezse marka tescil edilir. Tescil, marka sahibine markayı tekel olarak kullanma ve taklit edenlere karşı hukuki ve cezai yollara başvurma hakkı tanır. Bu nedenle ticari hayatta büyük önem taşır.

Alacaklarda zamanaşımı süresi, alacağın türüne göre değişir. Borçlar hukukunda genel zamanaşımı süresi on yıldır; ancak kira bedeli, faiz ve ücret gibi dönemsel edimlerde beş yıllık süre uygulanır. Ticari ve tüketici işlemlerinde özel süreler olabilir. Zamanaşımı süresi dolan alacak ortadan kalkmaz, ancak borçlu zamanaşımı def’ini ileri sürerse alacaklı dava yoluyla tahsil edemez. Süreler dava açma veya icra takibiyle kesilebilir.

Yerel mahkeme kararlarına karşı üst mahkemeye başvuru yolu olan istinaf, kural olarak kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde yapılır. Ceza yargılamasında da istinaf süresi kararın açıklanması veya tebliğinden itibaren iki haftadır. Sürenin kaçırılması halinde karar kesinleşir ve artık değiştirilemez. Bu nedenle gerekçeli karar incelenip süresinde ve usulüne uygun bir dilekçeyle başvuru yapılması büyük önem taşır.

İsim veya soyadının değiştirilmesi, haklı bir sebebin varlığı halinde açılacak bir davayla mümkündür. Adın gülünç olması, telaffuz güçlüğü, toplumda farklı bir adla tanınma gibi durumlar haklı sebep sayılabilir. Dava, kişinin yerleşim yerindeki asliye hukuk mahkemesinde açılır ve Nüfus Müdürlüğü taraf gösterilir. Mahkemenin değişiklik kararı kesinleşince nüfus kayıtları güncellenir. Bazı yazım hataları idari yoldan da düzeltilebilir.

Şirket kuruluşu, faaliyet alanına ve ölçeğine uygun şirket türünün (limited, anonim, şahıs gibi) belirlenmesiyle başlar. Ana sözleşme hazırlanır, ortaklar ve sermaye belirlenir, ardından ticaret sicil müdürlüğünde tescil ve ilan işlemleri yapılır. Vergi dairesi açılışı, defter tasdikleri ve gerekli izin/ruhsatlar tamamlanır. Süreçte doğru şirket türünün seçilmesi ve sözleşmenin titizlikle hazırlanması, ileride doğabilecek hukuki sorunları önlemek açısından önemlidir.

Hakaret, bir kişiye onur, şeref ve saygınlığını rencide edecek şekilde söz veya davranışta bulunulmasıdır ve Türk Ceza Kanunu kapsamında suçtur. Mağdur, faili öğrendiği tarihten itibaren altı ay içinde şikayet hakkını kullanabilir. Sosyal medya üzerinden yapılan hakaretlerde ekran görüntüleri ve içerik kayıtları delil oluşturur. Ceza yargılamasının yanı sıra kişilik hakları zedelenen kişi ayrıca manevi tazminat davası da açabilir.

Adli yardım, dava ve takip masraflarını karşılayacak maddi gücü bulunmayan kişilerin yargıya erişimini sağlayan bir kurumdur. Maddi durumu yetersiz olan kişiler, mahkemeden yargılama giderlerinden geçici muafiyet talep edebilir. Ayrıca avukat tutacak gücü olmayanlar baroların adli yardım bürolarına başvurarak ücretsiz avukat talebinde bulunabilir. Başvuruda gelir durumunu gösteren belgeler sunulur; talep haklı bulunursa kişiye ücretsiz hukuki destek sağlanır.